Muziek
Muziek
Muziek wil iets zeggen; een gevoel uitdrukken. Muziek heeft een functie. Waar hoor je allemaal muziek? En wat doet muziek eigenlijk met je?
De volgende informatie kan je helpen bij het gesprek met kinderen. Maak vooral gebruik van je eigen voorbeelden. Misschien dat het handig is om tijdens het gesprek een woordweb op het bord te maken.
Niet alles kan natuurlijk aan bod komen. Dit is ook niet nodig. Ga in op onderwerpen waar de leerlingen mee komen. Het is wel handig om de laatste bullet over muziek bij films aan bod te laten komen.
- Denk eens aan het zingen van het Wilhelmus voor een voetbalwedstrijd. Dat geeft een sterk gevoel van ‘we gaan dit samen doen’. Hebben jullie een yell bij het sporten?
- Hoor je muziek in winkels? Het blijkt dat muziek in een winkel ervoor kan zorgen dat je méér koopt
- Muziek bij blije of droevige gebeurtenis? Muziek kan je een bepaald gevoel geven: blij of verdrietig. Het kan een emotie versterken of juist zorgen voor wat steun.
- Hoor je muziek buiten? De vogels die fluiten word je blij van.
- Hoor je de muziek bij de film? Heb je weleens het geluid uitgezet tijdens een spannende film? Wat gebeurt er dan? Dat is toch veel minder spannend!
Geluiden in een podcast of hoorspel/klankverhaal
In een hoorspel/klankverhaal worden de geluiden die erin voorkomen gemaakt door de leerlingen. Hiervoor kun je muziekinstrumenten gebruiken, maar je kunt ook met de stem of het lichaam geluiden nabootsen. Wees hier fantasievol in en laat de kinderen zelf bedenken hoe een geluid klinkt en hoe je dat na kunt doen.
Een Podcast begint altijd met muziek. Een stukje muziek dat hoort bij de sfeer van de podcast. Dit wordt soms ook wel het intro genoemd. Het hoeft geen moeilijke melodie te zijn. Vaak zijn een paar tonen genoeg. Dit kan je enkele malen herhalen waardoor het een langer stuk wordt. Vaak wordt er door de intromuziek heen gesproken.
Leidmotief
Vaak gebruiken we in een verhaal een herkenbaar melodietje van een personage. Dat noemen we een leidmotief.
Kies voor een personage een instrument of een melodietje (bijvoorbeeld Peter en de wolf)
Telkens wanneer de verteller van het verhaal iets gaat zeggen hoor je vooraf de melodie zodat je weet dat hij gaat praten.
Gebruik instrumenten
Soms is er op school een keyboard of piano aanwezig. Je kan dan eenvoudig gebruik maken van dat instrument door alleen gebruik te maken van de witte toetsen. Wanneer je wat meer gevorderd bent met muziek maken dan kan je bijvoorbeeld gebruikmaken van het C akkoord.

Eén kind speelt aan de linkerkant van het toetsenbord het C akkoord (zie afbeelding) en een ander kind speelt alleen de witte toetsen aan de rechterkant van het toetsenbord.

Je kan dit uitbreiden met andere akkoorden zoals het F akkoord.

En het G akkoord.

Je kan hier verschillende ritme-instrumenten aan toevoegen. Heb je geen instrumenten tot je beschikking dan vind je hieronder enkele voorbeelden die snel en makkelijk te gebruiken zijn.
- Gebruik je lichaam: fluit, neurie, klak met je tong, knip met je vingers, trommel op je benen, etc.
- Gebruik wat je aan hebt: beweeg de rits van je jas, rammel met je ketting, knip met je haarspeld, etc.
- Gebruik je omgeving: wrijf over ribbels, tik tegen iets aan, doe een la of deur open en dicht, etc.
- Wees creatief en zoek nieuwe geluiden: blaas, tokkel, schud, wrijf, kraak, scheur, etc.

Kinderen zijn heel erg impulsief maar ook creatief. Met onderstaande vragen help je ze na te denken over wat ze spelen.
– Kun je variëren in toonhoogte? Lage tonen vinden we vaak spannend en groot en oud klinken. Hoge tonen vinden we vaak vrolijk en klein en jong klinken.
– Kun je variëren in tempo? Langzame klanken vinden we vaak wat droevig klinken. Snelle klanken wat vrolijker en opgewekt. Staccato (korte klanken) kan licht en kort en ook zenuwachtig klinken.
– Kun je variëren in volume? Forte (sterk) en fortissimo (heel sterk) vinden we luid en groots klinken. Piano (zacht) en pianissimo (heel zacht) vaak zacht en lieflijk en klein.
Muziek van internet, wat mag niet en wat mag wel
Natuurlijk kan en mag je muziek van internet downloaden en gebruiken. Is dit toegestaan?
Ja, want muziek en ander geluid mag je laten horen tijdens het onderwijs. De muziek of de geluidsopname wordt uitsluitend ten behoeve van het onderwijs gebruikt en maakt deel uit van de les. Het gaat dan om zowel delen van het werk als om gehele audiowerken. In dit geval mag je het gratis gebruiken en heb je geen toestemming nodig.
Eén van de sites waar je gratis muziek kunt downloaden is: https://stock.adobe.com/nl/audio
Voorbeelden om naar te luisteren of om van te leren.
Een voorbeeld hoe je bodysounds kan gebruiken kun je zien op de volgende video.
- https://youtu.be/TpF_qQE_7ks
- Kijk en luister vooral naar de geluiden die gemaakt worden.
- Laat kinderen het geluid zelf eens proberen te maken als groep.
Via deze link is er materiaal beschikbaar om met de kinderen met een klankverhaal bezig te gaan.
